WERK-STUK
Tekst: Elisabeth Maesen en Kathleen Leys
Beeld: Jean-Paul Van den Abeele
Rituelen vormen de rode draad door het Westrandseizoen 2025-2026. Om dat tastbaar te maken, werkten we samen met textielkunstenares Saar Swinters aan een bijzonder kunstwerk: een levend WERK-STUK dat groeide in drie bewegingen – breken en loslaten, leggen en funderen, hechten en borduren.
Waarom Rituelen als jaarthema?
Rituelen kunnen iets zijn wat je deelt met anderen, of iets wat je in stilte voor jezelf doet. Ze helpen ons om stil te staan, om te verbinden, om de dingen even anders te bekijken. En die dingen willen we ook als cultuurhuis bij ons publiek teweegbrengen. Voor de omkadering werd textielkunstenares, Saar Swinters, betrokken.
Lees meer over het jaarthema 2025-2026
Hoe gingen we te werk?
Rituelen zijn de stille dragers van het Westrandseizoen 2025-2026. Om dit kracht bij te zetten, slaan we de handen in elkaar met textielkunstenares Saar Swinters. Samen creëren we een ritueel kunstwerk: een WERK-STUK dat groeit in drie fasen – breken en loslaten, leggen en funderen, hechten en borduren.
breken en loslaten = borden kapotgooien voor de voorstelling
leggen en funderen = een mozaïek maken van brokstukken
hechten en borduren = een nieuw borduurwerk maken dat groeit doorheen het seizoen
De eerste twee fasen – breken en leggen – worden een nieuw, gezamenlijk ritueel. Bij elke eerste genrevoorstelling van het seizoen nodigen we je uit om hieraan deel te nemen. Aan de ingang van Westrand vragen we je iets achter te laten. Dat kan van alles zijn: een gedachte, een gevoel, een zorg, een eigenschap, een herinnering. Je neemt een bord van de stapel, en als je wilt, schrijf je erop wat je loslaat. Daarna gooi je het bord stuk. Het breekt. In dat gebaar ontstaat ruimte. Voor iets nieuws.
Uit de scherven kies je er één en legt die in een groot kader, naast de scherven van anderen. Zo groeit er een patroon, een mozaïek van brokstukken – gevormd door iedereen die iets achterliet.
Samen met vrijwilligers uit Westrand en daarbuiten borduren we op dit patroon voort. Wat gebroken werd, wordt weer gehecht. Steek voor steek. Verhaal na verhaal. Van scherven naar schoonheid. Van loslaten naar samen brengen. Van brokstukken naar een WERK-STUK.
Wie is Saar Swinters?
Saar Swinters (°1987) is textielontwerper. Centraal in haar gemeenschaps- en participatieve praktijk staat het behoud van wat dreigt te verdwijnen — menselijk, materieel of narratief. Saar Swinters is een kunstenaar en ontwerper actief in de theater- en operawereld, gespecialiseerd in kostuumdesign en de artistieke aspecten van textiel, met een focus op gemeenschap-gerelateerde projecten die de kracht van textiel en storytelling benadrukken. Ze werkt vaak met participatieve projecten, zoals haar werk Birth (2022), waarbij ze verbanden binnen gemeenschappen en de rol van textiel in levenscycli onderzoekt, en ze is actief als wardrobe supervisor bij Eastman Dance Company.
Reflecteren op verlies of wat we willen loslaten (emotie)
Scherven die een nieuw beeld vormen (collectieve herinneringen)
Samen borduren en ontmoeten (gemeenschap)
Het doek reisde door de gemeente naar:
wzc Breugheldal in Itterbeek (25/11/25)
opvangcentrum Fedasil in Dilbeek (29/11/25) - Helpende handen: enkele jongens en begeleiders van het Fedasil opvangcentrum te Dilbeek
wzc Maria Assumpta in Dilbeek (7/1/26)
basisschool De Kriebel in Sint-Ulriks-Kapelle (13/02/26) - Helpende handen: Sessie 1: Alessia, Alexandra, Aselya, Charlotte, Fien, Flor, Hugo, Janna, Kamiel, Kobe, Lara, Liam, Lieselot, Lijke, Lyo, Matthis, Tom en Victoria
Sessie 2: Akkilléa, Aline, Hugo RW, Ilan, Laura, Lee, Lise, Lynn, Mathieu, Matteo D, Matteo G, Matthias, Matz, Milan, Mohamed, Niels, Paulien, Reda en Selena
De Poel vzw (zorg- en opvangorganisatie voor volwassenen met een beperking) in Itterbeek (26/03/26) - Helpende handen:
Sessie 1: Claudia, Eileen, Ellen, Jerry en Marian
Sessie 2: Carolien, Jordi, Rosalinda, Stephane en Veronique
Sessie 3: Ana, Christel, Jean-François, Kelsey, Nadia, Nathalie en Wendy
Overal waar WERK-STUK komt, ontstaan nieuwe verbindingen en gesprekken — allemaal via naald en draad.
De inzet van vrijwilligers maakten van WERK‑STUK een levend gemeenschapswerk. Hun betrokkenheid weerspiegelde precies wat Saar Swinters’ praktijk kenmerkt: het samenbrengen van mensen rond verlies, loslaten en opnieuw verbinden, met textiel als drager van tijd en aandacht.
Deze helpende handen kwamen meermaals per week samen om de realisatie tot een goed einde te brengen:
Ann Delesie, Ann Mertens, Ann Vermoesen, Brigitte De Wever, Danielle Bodart, Els Camerlinckx, Gemma Cogen, Katrijne Van Herpe, Magda Guillemyn, Martine Pitteljon, Mirani Steenhorst, Pascale Berlanger, Rita Béghin, Roxanne De Coninck en Véronique Bogaert.
Expo
In de maand werd het WERK-STUK tentoongesteld in Westrand, samen met de andere initiatieven rond het jaarthema #rituelen.